Hoeveel kWh thuisbatterij heb je nodig? Capaciteit berekenen

Een gemiddeld huishouden met zonnepanelen heeft meestal genoeg aan een thuisbatterij van 5 tot 10 kWh, blijkt uit de vuistregels van Milieu Centraal, Consumentenbond en Vereniging Eigen Huis. De exacte maat hangt af van het aantal zonnepanelen, je jaarverbruik, je avondverbruik en of je een warmtepomp, laadpaal of dynamisch energiecontract hebt of overweegt.

Drie factoren bepalen samen welke vuistregel je gebruikt: hoeveel stroom je zonnepanelen opwekken, hoeveel je daarvan zelf verbruikt overdag en 's avonds, en of je verbruik in de toekomst stijgt. Milieu Centraal, Consumentenbond en Vereniging Eigen Huis (VEH) komen tot vergelijkbare bandbreedtes, maar rekenen elk net iets anders. Onderstaande tabel zet ze naast elkaar, inclusief onze eigen rekenhulp.

Een gemiddeld Nederlands huishouden verbruikt jaarlijks 2.430 kWh elektriciteit, blijkt uit cijfers van het CBS die Milieu Centraal op 16 juli 2026 actualiseerde. Dat is het uitgangspunt voor de vuistregel op basis van dagverbruik. Woon je in een groter huis, kook je elektrisch of heb je straks een warmtepomp of laadpaal, dan ligt je verbruik en dus je richtcapaciteit hoger.

De Consumentenbond publiceerde op 25 maart 2026 een geactualiseerd advies met twee vuistregels om de capaciteit van een thuisbatterij te schatten: één op basis van je zonnepanelen, één op basis van je dagverbruik. Beide geven ruwweg dezelfde uitkomst en zijn bedoeld als startpunt, niet als eindoordeel.

Consumentenbond-vuistregel 1: batterijcapaciteit (kWh) = piekvermogen zonnepanelen (kWp) × 1 tot 1,5

Heb je bijvoorbeeld 10 panelen van 400 Wp, dan is het piekvermogen 4 kWp. Volgens de Consumentenbond kom je dan uit op een batterij van 4 tot 6 kWh.

Consumentenbond-vuistregel 2: batterijcapaciteit (kWh) = gemiddeld dagverbruik (kWh) × 60 tot 80%

Verbruik je gemiddeld 10 kWh per dag, dan raadt de Consumentenbond een batterij van 6 tot 8 kWh aan.

Milieu Centraal rekent geen vuistregel voor, maar illustreert het vraagstuk met een voorbeeld: 10 zonnepanelen wekken jaarlijks ongeveer 3.500 kWh op, ongeveer evenveel als een gemiddeld huishouden in een rijtjeshuis verbruikt, oftewel bijna 9 kWh per dag. Een gewone thuisbatterij van 6 kWh dekt dat gemiddelde, maar niet de pieken: op een zomerse junidag wekken die 10 panelen ongeveer 15 kWh op, ruim boven wat een batterij van 6 kWh kan opslaan, terwijl in december maar zo'n 2,5 kWh per dag wordt opgewekt — te weinig om de batterij ooit vol te laden.

Vereniging Eigen Huis illustreert een vergelijkbaar voorbeeld: 10 panelen en een batterij van 6 kWh bij een driepersoonshuishouden dat 9 kWh per dag verbruikt (een cijfer van het Nibud). In januari wekken de panelen dan gemiddeld 3,5 kWh per dag op, in juli zo'n 31 kWh per dag. VEH noemt een batterij van 2,5 tot 7,5 kWh voldoende voor een gemiddeld huishouden dat vooral eigen zonnestroom wil opslaan, met een marktaanbod dat loopt van 4 tot maximaal 20 kWh. Door een thuisbatterij toe te voegen stijgt het aandeel zelf verbruikte zonnestroom volgens VEH van ongeveer 30% naar 60%.

Naast de institutionele vuistregels rekent onze salderingscheck met eigen aannames: 350 kWh opbrengst per zonnepaneel per jaar, een stijging van eigen verbruik van 35% zonder naar 72% met een thuisbatterij, en 280 effectieve laadcycli per jaar. Daarmee kun je berekenen hoeveel extra zelf verbruikte stroom een batterij per jaar moet verwerken, en dus welke capaciteit daarbij past.

Onze rekenformule: richtcapaciteit (kWh) = (aantal panelen × 350 kWh) × (72% − 35%) ÷ 280 cycli

De uitkomst is de gemiddelde hoeveelheid stroom die de batterij per cyclus zou moeten verschuiven om al het extra eigen verbruik te verwerken. Onderstaande tabel laat dit zien voor 8, 12 en 16 panelen.

Dit is onze eigen rekenmethode, geen officiële norm: hij laat zien hoeveel capaciteit nodig is om het extra eigen verbruik uit de aannames van onze rekenhulp te verwerken, niet om elke kWh zonnestroom op te slaan. In de praktijk kies je vaak een net iets grotere, standaard verkrijgbare maat, ook met het oog op toekomstig verbruik door een warmtepomp of laadpaal.

De kWh die op een productblad staat, is niet altijd de kWh die je er in de praktijk uit haalt. Fabrikanten geven capaciteit op als bruikbare capaciteit (usable capacity) of als nominale capaciteit (de totale, technische capaciteit). Het verschil zit in de Depth of Discharge (DoD): de marge die een batterij aanhoudt om de cellen te beschermen tegen volledig leeglopen, wat de levensduur verkort.

Volgens de Consumentenbond haal je van een opgegeven bruikbare capaciteit in de praktijk nog eens 85 tot 90% eruit; van een opgegeven nominale capaciteit is dat maar 75 tot 85%, omdat daar de DoD-marge nog vanaf moet.

• Vraag bij een offerte altijd na of de vermelde kWh de bruikbare of de nominale capaciteit is.
• Reken bij een vergelijking tussen merken met dezelfde soort capaciteit, anders vergelijk je scheve cijfers.
• Naast de DoD-marge gaat er ook energie verloren bij het laden en ontladen zelf, wat de werkelijke opbrengst nog iets verder verlaagt.

Een thuisbatterij heeft twee losse specificaties: de opslagcapaciteit in kWh, oftewel hoeveel energie erin past, en het laad- en ontlaadvermogen in kW, oftewel hoe snel die energie erin en eruit gaat. Een grote batterij met een laag vermogen laadt traag vol, ook als er op dat moment veel zonnestroom beschikbaar is. Het vermogen bepaalt bovendien hoeveel apparaten je tegelijk uit de batterij kunt voeden.

• Opslagcapaciteit (kWh): hoeveel energie je kunt bewaren; bepaalt hoeveel avondpiek of hoeveel dagen je kunt overbruggen.
• Laad-/ontlaadvermogen (kW): hoe snel de batterij vol- en leegloopt; bepaalt of je een zonnepiek volledig kunt vangen en hoeveel apparaten je gelijktijdig kunt voeden.
• Stekkerbatterijen: mogen volgens de Consumentenbond maximaal 800 watt per stopcontact leveren; voor meer vermogen is een vaste aansluiting op een eigen groep nodig. Meer over deze kleine, verplaatsbare systemen lees je bij stekkerbatterij: wat mag en wat levert het op.
• Vaste systemen: worden aangesloten op een eigen groep in de meterkast, waardoor een hoger vermogen mogelijk is dan bij een stekkerbatterij. Precies hoeveel vermogen haalbaar is, bepaalt de installateur aan de hand van je meterkast en aansluiting.

Een grotere thuisbatterij kost meer, maar levert niet evenredig meer op. Het voorbeeld van Milieu Centraal laat zien dat een batterij in de zomer op piekdagen al te klein is voor de opbrengst, en in de winter juist te groot: extra kWh capaciteit staat dan een groot deel van het jaar ongebruikt. Hoe minder een batterij daadwerkelijk vol en leeg gaat, hoe langzamer hij zich terugverdient.

Elke extra kWh capaciteit kost geld: onze richtprijzen lopen op van € 3.950 voor 5 kWh naar € 7.450 voor 15 kWh, zie wat een thuisbatterij kost voor de volledige prijsopbouw. Een batterij die je zelden volledig vult en leegt, haalt in de praktijk minder cycli per jaar en verdient zich dus langzamer terug dan een batterij die precies bij je overschot past. Reken je eigen situatie door bij terugverdientijd thuisbatterij: is hij rendabel.

• Een te grote batterij vraagt een hogere investering zonder dat je verhoudingsgewijs meer zelfopgewekte stroom bespaart.
• In de wintermaanden is er vaak niet genoeg zonneoverschot om een grote batterij te vullen.
• Op piekdagen in de zomer kan zelfs een kleinere batterij al niet alle overschot verwerken; een grotere batterij lost dat maar deels op omdat de pieken kort duren.

Met een dynamisch energiecontract verandert de rekenles. Naast opslag van eigen zonnestroom kun je extra capaciteit inzetten om te handelen op de uurprijs: goedkoop laden, duur ontladen. Onze rekenhulp gaat uit van circa € 50 extra opbrengst per kWh batterijcapaciteit per jaar bij dagelijkse sturing op de uurprijs, los van de besparing uit hoger eigen verbruik van zonnestroom.

Dat betekent dat een iets grotere batterij dan de vuistregel voor zelfverbruik aangeeft de moeite waard kan zijn, als je actief stuurt op prijsverschillen of dat laat doen door een energiemanagementsysteem. Hoeveel dat precies oplevert, wat je daarvoor nodig hebt en of het ook zonder zonnepanelen werkt, lees je bij thuisbatterij met een dynamisch energiecontract. Ook zonder zonnepanelen kan een batterij op deze manier lonen; dat scenario staat uitgewerkt bij thuisbatterij zonder zonnepanelen: zinvol?

Een warmtepomp of laadpaal verhoogt je jaarverbruik fors, waardoor de vuistregel op basis van dagverbruik automatisch een grotere batterij aanraadt. Consumentenbond en Vereniging Eigen Huis wijzen er allebei op dat een gemiddelde thuisbatterij met een volle lading meestal maar 1 tot 2 dagen in je eigen verbruik voorziet, zeker als er ook een warmtepomp of elektrische auto op wordt aangesloten.

Milieu Centraal adviseert daarom niet per se een grotere batterij, maar vooral slim laden: stem het laadmoment van je elektrische auto of het voorraadvat van je warmtepomp af op de uren met de meeste zonnestroom, in plaats van alles via de batterij te laten lopen. Overweeg je ook een laadpaal of warmtepomp, bekijk dan eerst wat die apart kosten via laadpaal thuis en warmtepomp, en bespreek de volgorde en combinatie tijdens de schouw.

Twijfel je tussen twee maten, dan hoef je niet meteen de grootste batterij te kopen. Veel systemen zijn opgebouwd uit losse modules die je later kunt aanvullen, zodat je met een kleinere basis start en uitbreidt zodra je verbruik toeneemt, bijvoorbeeld door een warmtepomp of laadpaal.

• Later uitbreiden: een modulair systeem groeit mee met stijgend verbruik, zonder dat je de hele installatie vervangt.
• Niet elk systeem: niet elke batterij is modulair uit te breiden; vraag dit na als je bewust klein wilt starten met de intentie om later bij te plaatsen.
• Eén aansluitpunt blijft leidend: de omvormer en je meterkastaansluiting bepalen hoeveel vermogen je uiteindelijk kunt gebruiken, ook na uitbreiding.

Een standaard woonhuisaansluiting in Nederland is een 1-fase aansluiting van 1x25A, goed voor ongeveer 5,7 kW vermogen, meldt netbeheerder Liander. Een 3-fase aansluiting van 3x25A biedt met ongeveer 17 kW veel meer gelijktijdig vermogen. Dat verschil is relevant zodra je naast een thuisbatterij ook een laadpaal of warmtepomp op dezelfde meterkast aansluit.

Liander geeft aan dat een nieuwe 1x25A-aansluiting niet meer wordt uitgegeven; bestaande woningen hebben hem vaak nog wel. Twijfel je of je aansluiting toereikend is, dan checkt de installateur dit tijdens de schouw en regelt zo nodig de aanvraag van een zwaardere aansluiting bij je netbeheerder. Vergeet niet dat elke thuisbatterij, ongeacht het type aansluiting, sinds 7 mei 2024 verplicht moet worden aangemeld via energieleveren.nl, meldt Netbeheer Nederland.

De juiste batterijmaat verschilt per huishoudtype. Onderstaande tabel combineert de vuistregels van Milieu Centraal, Consumentenbond en Vereniging Eigen Huis met de aannames van onze rekenhulp tot een richtlijn per situatie. Twijfel je tussen thuisbatterij typen en merken in het algemeen, bekijk dan ook thuisbatterij vergelijken: typen, merken en specificaties.

Deze tabel is een richtlijn, geen maatwerkadvies. Je exacte dakoriëntatie, meterkast en toekomstplannen bepalen samen de uiteindelijke maat.

Onze adviseur bepaalt de definitieve batterijmaat pas na een gratis schouw bij je thuis, niet aan de telefoon of achter een online formulier. Tijdens de schouw meet hij je dakoriëntatie en aantal zonnepanelen, je huidige en verwachte jaarverbruik, je meterkast en aansluiting, en je toekomstplannen zoals een warmtepomp of laadpaal.

• Zonnepanelen en dakoriëntatie: bepaalt hoeveel overschot je hebt om op te slaan.
• Huidig en verwacht jaarverbruik: inclusief plannen voor een warmtepomp, laadpaal of inductiekoken.
• Meterkast en aansluiting: 1-fase of 3-fase, en of er ruimte is voor een extra groep.
• Energiecontract: vast, variabel of dynamisch, want dat bepaalt of extra capaciteit voor handel op de uurprijs zinvol is.

Op basis daarvan werkt de installateur, altijd InstallQ-erkend en installerend volgens NEN 1010, één vaste prijs uit voor de best passende maat. Je betaalt pas na oplevering. Bekijk hoe dat traject eruitziet op de pagina voor een thuisbatterij laten plaatsen, of reken zelf een eerste scenario door met de salderingscheck. Twijfel je nog over de veiligheid van een groter systeem in huis, lees dan is een thuisbatterij veilig?